وبلاگ
عملکرد گیربکس CVT چیست
گیربکس از اجزای اصلی تمام وسایل نقلیه است و بعد از موتور مهمترین بخش هر خودرویی است. میتوان گفت این اهمیت به دلیل محدود بودن دور موتور و گشتاور معینی است که هر موتور با حداکثر دور خود می تواند تولید کند. از جمله گیربکس های موجود گیربکس CVT است که در ماشین های شهری و نیمه اسپرت و شاسی بلند استفاده میشوند. تویوتا، نیسان و هوندا از جمله خودروسازانی هستند که از این گیربکس ها در محصولات خود استفاده مینمایند اما افراد کمی با این نوع گیربکس آشنایی دارند و از نحوه عملکرد گیربکس CVT، تعمیرات آن اطلاع دارند که ما در این مقاله به معرفی مختصری از آن میپردازیم.
گیربکس خودرو
گیربکس خودرو نقش ایجاد تناسب بین سرعت موتور و سرعت چرخ های خودرو را دارد. گیربکس امکان حرکت در هر سرعتی را برای خودرو فراهم میکند زیرا نسبت انتقال بین موتور و چرخ های خودرو را تغییر میدهد. بنابراین دارای نقشی حیاتی در خودرو است و بدون این قطعه نیرو از موتور به چرخ ها منتقل نمیشود.

گیربکس CVT چیست و چگونه کار میکند؟
گیربکس CVT با نام کامل Continuously Variable Transmission به معنای سيستم انتقال قدرت متغير است. گفتنی است طراح جعبه دنده هایی که امروزه مشاهده میکنیم یک مهندس هلندی با نام هاب فن دورن است که موسس شرکت داف است که در تولید جعبه دندههای CVT مشهور است. گیربکس های CVT پیشرفته در اوایل سال 2000 به بازار عرضه شدند که توانستند توجه خودروسازان معروفی همچون نیسان، آئودی، میتسوبیشی و هوندا را به خود جلب کنند.
برخلاف گیربکسهای معمولی که دارای دندههای ثابت و محدود هستند، گیربکس CVT میتواند به صورت پیوسته و بدون گسستگی بین دندهها، نسبت انتقال قدرت را تغییر دهد. این ویژگی باعث میشود که خودرو همواره در بهترین دور موتور کار کند و عملکرد نرمتر و مصرف سوخت بهینهتری داشته باشد.
ساختار و عملکرد گیربکس CVT
دو قرقره مخروطی شکل: قلب تپندهی گیربکس CVT دو قرقره مخروطی شکل است که توسط یک تسمه فولادی به هم متصل شدهاند. یکی از قرقرهها به موتور و دیگری به چرخها متصل است.
تسمه فولادی: با تغییر قطر موثر قرقرهها، تسمه فولادی روی قرقرهها جابجا میشود و نسبت انتقال قدرت به صورت پیوسته تغییر میکند.
کنترل الکترونیکی: یک سیستم کنترل الکترونیکی، قطر موثر قرقرهها را بر اساس شرایط رانندگی و ورودیهای پدال گاز و ترمز تنظیم میکند.

یک تصویر واضح از قرقرههای مخروطی شکل که قلب تپندهی گیربکس CVT هستند.

تصویری از تسمه فولادی که قرقرهها را به هم متصل میکند و نقش مهمی در تغییر نسبت انتقال دارد.
مزایای گیربکس CVT
شتاب نرم و یکنواخت: به دلیل تغییر پیوسته دندهها، شتاب گیری خودرو بسیار نرم و بدون لگ است.
مصرف سوخت کمتر: با حفظ دور موتور در بهترین حالت، مصرف سوخت بهینه میشود.
کاهش صدا و لرزش: به دلیل عملکرد نرم و روان، صدای موتور و لرزش خودرو کاهش مییابد.
طراحی جمع و جور: گیربکس CVT نسبت به گیربکسهای اتوماتیک معمولی، ابعاد کوچکتری دارد.
معایب گیربکس CVT
دوام کمتر تسمه: تسمه فولادی گیربکس CVT خودرو در مقایسه با دندههای فلزی، دوام کمتری دارد و در صورت استفاده نادرست ممکن است زودتر خراب شود.
احساس مصنوعی شتاب: برخی از رانندگان احساس میکنند که شتاب گیری خودرو با گیربکس CVT کمی مصنوعی است.
هزینه تعمیرات بالاتر: در صورت خرابی، تعمیرات گیربکس CVT نسبت به گیربکسهای معمولی هزینه بیشتری دارد.

عیب یابی گیربکس CVT
تعمیر و عیب یابی این گیربکس ها شامل چند مرحله است:
مرحلهی اول شامل تست و عیب یابی با دستگاه و تست جاده ای
مرحلهی دوم شامل تعمیر و تعویض قطعات معیوب و بدون استفاده
مرحلهی سوم هم تست خودرو یا گیربکس پس از نصب قطعات به منظور اطمینان از سلامت قطعات است.
کاربردهای گیربکس CVT
گیربکس CVT عمدتاً در خودروهای کوچک و متوسط استفاده میشود. همچنین در برخی از خودروهای هیبریدی و برقی نیز از این نوع گیربکس استفاده میشود.
نکات مهم در مورد گیربکس CVT
رانندگی نرم و ملایم: برای افزایش طول عمر گیربکس CVT، رانندگی نرم و ملایم توصیه میشود.
تعویض روغن به موقع: تعویض روغن گیربکس در فواصل زمانی مشخص، از اهمیت بالایی برخوردار است.
استفاده از بنزین با کیفیت: استفاده از بنزین با کیفیت، به افزایش طول عمر گیربکس کمک میکند.
در کل، گیربکس CVT یک فناوری نوین و پیشرفته است که مزایای بسیاری دارد. با این حال، مانند هر فناوری دیگری، دارای نقاط ضعف نیز میباشد. انتخاب نوع گیربکس بستگی به نیازها و اولویتهای هر فرد دارد.